Δικαστήριο της ΕΕ: Νόμιμη η απαγόρευση χιτζάμπ και σταυρών στο Δημόσιο

Κόσμος

Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν το δικαίωμα να απαγορεύσουν στους δημόσιους υπαλλήλους να φορούν θρησκευτικά σύμβολα, όπως είναι οι μαντίλες. Αυτό αποφάνθηκε το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ενωσης, πυροδοτώντας μια φορτισμένη συζήτηση στην Ευρώπη σχετικά με την έκφραση της πίστης στους δημόσιους οργανισμούς.

Η απόφαση ελήφθη μετά τη γνωστοποίηση σε μια μουσουλμάνα που εργαζόταν στον βελγικό δήμο της Ανς ότι δεν μπορούσε να φοράει μαντίλα στην εργασία της. Η εργαζόμενη κατέθεσε μήνυση κατά του εργοδότη της, ισχυριζόμενη ότι παραβιάστηκε το δικαίωμά της στη θρησκευτική ελευθερία.

Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ενωσης είχε αποφανθεί προηγουμένως ότι οι εργοδότες μπορούσαν να απαγορεύουν στους εργαζόμενους που συναλλάσσονται με πελάτες να φορούν θρησκευτικά σύμβολα. Ομως σε αυτή την περίπτωση, η γυναίκα είχε ελάχιστη αλληλεπίδραση με το κοινό στην εργασία της.

Το δικαστήριο δήλωσε ότι η απόφαση του εργοδότη ήταν νόμιμη, επιτρέποντας ουσιαστικά στις δημόσιες διοικήσεις να απαγορεύουν τις μαντίλες και άλλα θρησκευτικά σύμβολα από τους χώρους εργασίας τους για κάθε εργαζόμενο, ανεξαρτήτως αν οι υπάλληλοί τους έχουν επαφή με το κοινό, όπως σημείωσαν οι New York Times.

Ως ερμηνεία του Δικαίου της ΕΕ, η απόφαση θα μπορούσε να έχει επιπτώσεις που ξεπερνούν τα σύνορα του Βελγίου. Μουσουλμανικές ομάδες που ήδη ανησυχούν για τη μεταχείριση των μουσουλμάνων στην Ευρώπη εξέφρασαν την ανησυχία τους ότι η απόφαση μπορεί να επιτρέψει στους εργοδότες να περιθωριοποιήσουν περαιτέρω τις μουσουλμάνες στους χώρους εργασίας.

Τι είναι η υπόθεση Ανς;

Το 2021, μια υπάλληλος του δήμου Ανς ζήτησε να φορέσει μαντίλα στην εργασία της, σύμφωνα με τα δικαστικά έγγραφα, τα οποία δεν την κατονομάζουν.

Ο εργοδότης της τής είπε ότι δεν μπορούσε να φορέσει τη μαντίλα και στη συνέχεια άλλαξε τους κανονισμούς του χώρου εργασίας για να ορίσει ότι όλοι οι εργαζόμενοι οφείλουν να σέβονται την «αρχή της ουδετερότητας», την έννοια ότι οι εργαζόμενοι πρέπει να απέχουν «από κάθε μορφή προσηλυτισμού» και να μην επιδεικνύουν κανένα σημάδι των ιδεολογικών, φιλοσοφικών, πολιτικών ή θρησκευτικών πεποιθήσεών τους.

Η γυναίκα κατέθεσε αγωγή, υποστηρίζοντας ότι η απόφαση παραβίαζε το δικαίωμά της στη θρησκευτική ελευθερία και ότι υφίστατο διακρίσεις. Η υπόθεση έφτασε τελικά στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ενωσης, το οποίο έκρινε ότι μια δημόσια διοίκηση μπορεί να υιοθετήσει πολιτική αυστηρής ουδετερότητας, εφόσον δικαιολογείται από νόμιμο σκοπό.

Το δικαστήριο είπε επίσης ότι οι δημόσιες διοικήσεις μπορούν να αποφασίσουν να επιτρέψουν στους υπαλλήλους τους να φέρουν ορατά σημάδια των πεποιθήσεών τους, προσθέτοντας ότι οι πολιτικές αυτές πρέπει να επιβάλλονται με συνεπή και συστηματικό τρόπο και να περιορίζονται στα απολύτως αναγκαία.

Οι μουσουλμανικές οργανώσεις εξέφρασαν ανησυχίες για την απόφαση, υποστηρίζοντας ότι η αρχή της ουδετερότητας χρησιμοποιήθηκε κυρίως για να απαγορευτούν τα μουσουλμανικά σύμβολα στον δημόσιο χώρο.

Οι μουσουλμάνες αντιμετωπίζουν ήδη διακρίσεις για πολλούς λόγους, ανέφερε σε ανακοίνωσή της η FEMYSO, ένα δίκτυο που εκπροσωπεί μουσουλμανικές οργανώσεις νεολαίας και φοιτητών στην Ευρώπη. «Μια τέτοια απόφαση κινδυνεύει να νομιμοποιήσει την απομάκρυνσή τους από τη δημόσια ζωή» υποστηρίζει το δίκτυο.

Η προηγούμενη απόφαση επί του θέματος

Η κίνηση του δικαστηρίου έρχεται μετά από μια άλλη δικαστική απόφαση, του 2021, επικεντρωμένη σε μια υπόθεση στη Γερμανία. Σύμφωνα με εκείνη την απόφαση, η έκφραση πολιτικών, φιλοσοφικών ή θρησκευτικών πεποιθήσεων θα μπορούσε να απαγορευτεί εάν ένας εργοδότης έπρεπε να παρουσιάσει μια ουδέτερη εικόνα «σε σχέση με τους πελάτες και τους χρήστες του».

Στην πιο πρόσφατη απόφαση το δικαστήριο εξέφρασε παρόμοια στάση για τις πολιτικές που ρυθμίζουν, όχι μόνο τις αλληλεπιδράσεις των εργαζομένων με τους πελάτες, αλλά και τις αλληλεπιδράσεις τους με τους συναδέλφους τους.

Η Σιμπίλ Ζόι, δικηγόρος της ενάγουσας στη βελγική υπόθεση, δήλωσε ότι η απόφαση του δικαστηρίου την Τρίτη ήταν προβλέψιμη και ότι δεν περίμενε πως το δικαστήριο θα λάμβανε θέση υπέρ μιας συγκεκριμένης προσέγγισης για τα θρησκευτικά σύμβολα στους δημόσιους οργανισμούς, καθώς οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης διαφέρουν ως προς στο ζήτημα αυτό.

Πώς έχει επιβληθεί η ουδετερότητα;

Στη Γαλλία, το μοντέλο της κοσμικότητας, που βασίζεται στη φιλοσοφία του Διαφωτισμού και διαχωρίζει τη θρησκεία από το κράτος, έχει οδηγήσει σε απαγορεύσεις θρησκευτικών συμβόλων σε ορισμένους δημόσιους χώρους, όπως τα σχολεία. Νωρίτερα φέτος η χώρα ανακοίνωσε την απαγόρευση στους μαθητές των δημόσιων σχολείων να φορούν αμπάγια, μια ολόσωμη ρόμπα που φορούν ορισμένες μουσουλμάνες.

Αυτη η απαγόρευση προστέθηκε σε μια του 2004, για τους μαθητές γυμνασίου και λυκείου να φορούν «επιδεικτικά» σύμβολα με σαφές θρησκευτικό νόημα, και σε μια ακόμα του 2011 για τη χρήση πέπλου που καλύπτει το πρόσωπο σε δημόσιους χώρους.

Το γαλλικό κράτος παρενέβη στην πρόσφατη υπόθεση του Βελγίου παρουσιάζοντας επιχειρήματα στο δικαστήριο. Υποστήριξε ότι οι αρχές που διακυβεύονται αφορούν την εθνική ταυτότητα των κρατών μελών.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΕ ΤΟ